रस्त्यावर गाडी चालवताना ट्रॅफिक सिग्नलवरचे सीसीटीव्ही कॅमेरे बघून तुमच्याही मनात धडकी भरते का? “अरे बापरे, चुकून सिग्नल तर तोडला नाही ना? फोटो तर काढला गेला नसेल ना?” असे प्रश्न अनेकदा आपल्याला नक्कीच पडतात.
पूर्वीच्या काळी हवालदार रस्त्यावर थांबवून पावती फाडायचे, पण आता डिजिटल इंडियामुळे सगळं काही ऑनलाईन झालं आहे. तुमची गाडी सुसाट वेगाने गेली किंवा तुम्ही नो पार्किंगमध्ये गाडी लावली, तर लगेच तुमच्या मोबाईलवर ई-चालानचा मेसेज येतो.
पण, अनेकदा आपला मोबाईल नंबर अपडेट नसल्यामुळे आपल्याला मेसेज येत नाही आणि फाईन वाढतच जातो. जेव्हा आपण गाडी विकायला काढतो किंवा लायसन्स रिन्यू करायला जातो, तेव्हा हजारो रुपयांचे पेंडिंग चालान पाहून आपल्याला मोठा धक्का बसतो!
काही काळजी करू नका! आजच्या या आर्टिकलमध्ये आपण पाहणार आहोत की, ट्रॅफिक चालान ऑनलाईन चेक कसं करायचं आणि घरबसल्या मोबाईलवरून दंड कसा भरायचा. ही माहिती तुम्हाला कोर्टाच्या फेऱ्यांपासून नक्कीच वाचवू शकते.
नियमितपणे चालान चेक करणे का महत्त्वाचे आहे?
बऱ्याचदा आपल्याला माहीतच नसतं की आपल्या गाडीवर हजारो रुपयांचा दंड जमा झाला आहे. हे टाळण्यासाठी गाडी नंबरवरून चालान कसं चेक करावं हे माहीत असणं अत्यंत गरजेचं आहे.
जर तुम्ही वेळेवर चालान भरलं नाही, तर काय होऊ शकतं?
- कोर्टाची नोटीस: वारंवार चालान पेंडिंग राहिल्यास तुम्हाला कोर्टातून समन्स येऊ शकतं.
- गाडी विकताना अडचण: पेंडिंग चालान क्लिअर असल्याशिवाय गाडी दुसऱ्याच्या नावावर ट्रान्सफर म्हणजेच आरसी ट्रान्सफर होत नाही.
- लायसन्स सस्पेंड: काही गंभीर गुन्ह्यांसाठी तुमचं लायसन्स रद्द किंवा सस्पेंड होऊ शकतं.
- वाढीव दंड: वेळेत पैसे न भरल्यास काही वेळा तुमचा दंड वाढू शकतो.
हे पण वाचा: आरटीओ न्यू रूल: तुमच्या गाडीला एचएसआरपी लावली का? आताच अप्लाय करा नाहीतर मोठा दंड!
पद्धत १: ट्रॅफिक चालान ऑनलाईन चेक करण्याची स्टेप-बाय-स्टेप पद्धत
महाराष्ट्र ट्रॅफिक पोलिसांनी महाट्रॅफिकॲप आणि परिवहन सेवा या वेबसाईटच्या माध्यमातून ही प्रोसेस खूप सोपी केली आहे. खालील स्टेप्स फॉलो करा:
- सर्वात आधी तुमच्या मोबाईल किंवा लॅपटॉपवर महाट्रॅफिकचालान.जीओव्ही.इन ही अधिकृत वेबसाईट ओपन करा.
- तिथे तुम्हाला ‘एंटर व्हेईकल नंबर’ असा ऑप्शन दिसेल. तिथे तुमचा गाडी नंबर (उदा. एमएच 12 एबी 1234) टाका.
- त्याच्या खाली तुम्हाला चेसिस नंबर किंवा इंजिन नंबरचे शेवटचे ४ आकडे टाकावे लागतील. (हे आकडे तुमच्या गाडीच्या आरसी बुकवर किंवा इन्शुरन्स पॉलिसीवर लिहिलेले असतात).
- ‘आय ॲम नॉट अ रोबोट’ या कॅप्चावर क्लिक करा.
- ‘गेट ओटीपी’ बटनावर क्लिक करा. तुमच्या गाडीशी लिंक असलेल्या मोबाईलवर एक ओटीपी येईल, तो एंटर करा.
- आता तुमच्या समोर तुमच्या गाडीवरील सर्व पेंडिंग चालानची लिस्ट येईल.
- तिथे तुम्हाला फोटोसुद्धा बघायला मिळेल की नक्की नियम कुठे आणि कधी मोडला गेला आहे.
पद्धत २: एमपरिवहन ॲपवरून चालान कसे पहावे?
जर तुम्हाला वारंवार वेबसाईटवर जायचं नसेल, तर तुम्ही एमपरिवहन ॲप वापरू शकता.
- गुगल प्ले स्टोअरवरून ‘एमपरिवहन’ ॲप डाऊनलोड करा.
- ॲपमध्ये साईन-अप करून ‘ट्रान्सपोर्ट सर्व्हिसेस’ किंवा ‘चालान सर्च’ वर क्लिक करा.
- फक्त गाडी नंबर टाकून तुम्ही चालान स्टेटस पाहू शकता (येथे चेसिस नंबरची गरज नसते).
पद्धत ३: फोनपे किंवा गुगल पेवरून ई-चालान पेमेंट ऑनलाईन कसे करावे?
जर तुम्हाला सरकारी वेबसाईटचा वापर करणं अवघड वाटत असेल, तर तुम्ही रोजच्या वापरातील युपीआय ॲप्स जसे की फोनपे, गुगल पे किंवा पेटीएम वापरूनसुद्धा ट्रॅफिक फाईन पेमेंट महाराष्ट्र ऑनलाईन करू शकता. ही पद्धत सर्वात फास्ट आहे.
फोनपेवरून पेमेंट कसे करावे?
- फोनपे ॲप ओपन करा.
- ‘रिचार्ज अँड पे बिल्स’ सेक्शनमध्ये जा आणि ‘सी ऑल’ वर क्लिक करा.
- खाली स्क्रोल केल्यावर ‘ट्रान्झिट अँड फूड’ किंवा ‘फायनान्शियल सर्व्हिसेस अँड टॅक्सेस’ मध्ये ‘ट्रॅफिक चालान’ असा ऑप्शन दिसेल.
- तिथे ‘महाराष्ट्र ट्रॅफिक पोलीस’ सिलेक्ट करा.
- तुमचा गाडी नंबर टाका आणि ‘कन्फर्म’ करा.
- जर काही दंड बाकी असेल, तर रक्कम तिथे दिसेल. तुम्ही लगेच युपीआयने पेमेंट करू शकता.
हे पण वाचा: 15 वर्षे जुन्या गाड्यांचे काय होणार? आरटीओ चा नवीन नियम!
महत्त्वाचे: महाराष्ट्रातील मुख्य ट्रॅफिक नियम आणि दंड
तुम्हाला माहीत आहे का कोणत्या गुन्ह्यासाठी किती दंड आहे? खालील तक्ता पहा:
| ट्रॅफिक नियम | दंडाची रक्कम |
| विना हेल्मेट गाडी चालवणे | ₹५०० |
| लायसन्स नसताना गाडी चालवणे | ₹५,००० |
| सीट बेल्ट न लावणे | ₹२०० – ₹५०० |
| सिग्नल तोडणे | ₹५०० |
| गाडी चालवताना मोबाईलवर बोलणे | ₹१,००० – ₹५,००० |
| अतिवेगाने गाडी चालवणे | ₹१,००० – ₹२,००० |
| फॅन्सी नंबर प्लेट वापरणे | ₹१,००० |
बोनस टिप १: चुकीचे चालान आले असेल तर काय करावे?
बऱ्याचदा असं होतं की गाडी आपली नसते, पण कॅमेरा चुकीचा नंबर वाचतो आणि दुसऱ्याचा फाईन आपल्याला येतो. अशा वेळी घाबरून जाऊन लगेच पैसे भरू नका!
तुम्ही घरबसल्या हे चालान रद्द करू शकता:
- महाट्रॅफिकचालान.जीओव्ही.इन वर जा आणि लॉग-इन करा.
- जे चालान चुकीचे आहे, त्याच्या समोर असलेल्या ‘ग्रीव्हान्स’ या बटनावर क्लिक करा.
- तिथे ‘रॉंग चालान’ सिलेक्ट करा आणि कारणामध्ये लिहा- “धिस इज नॉट माय व्हेईकल इमेज”.
- त्यानंतर तुमची रिक्वेस्ट सबमिट करा.
- ट्रॅफिक पोलीस तो फोटो चेक करतील आणि जर चूक त्यांची असेल, तर तुमचं चालान माफ केलं जाईल.
बोनस टिप २: ‘सेंट टू कोर्ट’ स्टेटसचा अर्थ काय?
जर तुमच्या चालान स्टेटसमध्ये ‘सेंट टू कोर्ट’ असं दिसत असेल, तर तुम्ही ते फोनपे किंवा सामान्य वेबसाईटवर भरू शकत नाही. याचा अर्थ ६० दिवसांपेक्षा जास्त काळ झाल्यामुळे ते प्रकरण आता कोर्टात गेलं आहे.
हे कसं भरावं?
- व्हर्च्युअल कोर्ट (व्हीकोर्ट्स.जीओव्ही.इन) या वेबसाईटवर जा.
- ‘महाराष्ट्र’ राज्य निवडा.
- मोबाईल नंबर किंवा चालान नंबर टाकून सर्च करा.
- तिथे ऑनलाईन दंड भरून केस निकाली काढा.
हे पण वाचा: बीएच सिरीज नंबर प्लेट: महाराष्ट्रात कुणाला मिळू शकते? नियम, फायदे आणि अर्ज प्रक्रिया
सावधान: फेक ई-चालान स्कॅमपासून सावध राहा! (सर्वात महत्त्वाचे)
मित्रांनो, सध्या महाराष्ट्रात फेक ई-चालान स्कॅम जोरात सुरू आहे. सायबर गुन्हेगार लोकांची मोठी फसवणूक करत आहेत.
हा स्कॅम कसा होतो? तुम्हाला एक एसएमएस येतो: “युअर चालान ऑफ रु. 500 इज पेंडिंग. पे इमिजिएटली टू अव्हॉइड कोर्ट केस. क्लिक हिअर: एचटीटीपीएस://डब्ल्यूडब्ल्यूडब्ल्यू.गुगल.कॉम/सर्च?क्यू=एचटीटीपी://बीआयटी.एलवाय/एक्सवायझेड…”
नेहमी लक्षात ठेवा, खरा मेसेज आणि खोटा मेसेज ओळखण्याची सोपी पद्धत खालीलप्रमाणे आहे:
- खरा मेसेज: यात आलेली लिंक नेहमी .जीओव्ही.इन किंवा महाट्रॅफिकचालान.जीओव्ही.इन ने संपते. यात तुमची गाडी आणि चेसिस नंबरची माहिती मागितली जाते.
- खोटा मेसेज: यात लिंक .एपीके ने संपते किंवा एखादी विचित्र खाजगी लिंक दिलेली असते. या लिंकवर क्लिक केल्यावर एखादं ॲप डाऊनलोड करायला सांगितलं जातं. असं कोणतंही ॲप चुकूनही इन्स्टॉल करू नका, अन्यथा तुमचं बँक अकाउंट पूर्णपणे रिकामं होऊ शकतं!
सरकारी यंत्रणा कधीही तुम्हाला एखाद्या वैयक्तिक मोबाईल नंबरवरून पेमेंटची मागणी करत नाही.
दंड भरला नाही तर काय?
जर तुमचं चालान खूप जास्त असेल आणि तुम्हाला ते भरणं परवडत नसेल, तर तुम्ही लोक अदालतची वाट पाहू शकता. वर्षातून काही वेळा सरकार ‘लोक अदालत’ आयोजित करते.
लोक अदालत ट्रॅफिक चालानमध्ये तुम्हाला खालील फायदे मिळतात:
- खूप मोठा डिस्काऊंट मिळू शकतो (कधीकधी तर ५०% पेक्षाही जास्त).
- दोन्ही बाजूने तडजोड करून केस मिटवली जाते.
- जेव्हा लोक अदालत जाहीर होते, तेव्हा तुम्ही ऑनलाईन टोकन घेऊन कमी पैशात हे मॅटर क्लोज करू शकता.
निष्कर्ष
मंडळी, तंत्रज्ञानामुळे ट्रॅफिक चालान ऑनलाईन चेक करणं आणि भरणं खूप सोपं झालं आहे. पण, सर्वात महत्त्वाचं म्हणजे आपण ट्रॅफिक नियमांचं काटेकोरपणे पालन केलं पाहिजे.
हेल्मेट घालणं, सीटबेल्ट लावणं आणि सिग्नल पाळणं हे फक्त दंड वाचवण्यासाठी नाही, तर तुमच्या आणि तुमच्या कुटुंबाच्या सुरक्षिततेसाठी आहे. त्यामुळे आजच वर दिलेल्या पद्धती वापरून तुमचे पेंडिंग चालान चेक करा आणि एकदम टेन्शन-फ्री व्हा!
हेल्पलाईन आणि सपोर्ट: जर तुम्हाला पेमेंट करताना काही अडचण आली, तर तुम्ही महाट्रॅफिकचालान@एनआयसी.इन या अधिकृत ईमेलवर नक्की संपर्क साधू शकता.
एफएक्यू – नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
प्रश्न १: मी ऑनलाईन चालान भरले तर पावती कशी मिळते?
उत्तर: एकदा तुम्ही वेबसाईट किंवा ॲपवरून पेमेंट केलं की, तिथेच ‘पेमेंट सक्सेसफुल’ असा मेसेज येतो. महाट्रॅफिकचालानच्या वेबसाईटवर जाऊन तुम्ही तुमच्या जुन्या पेमेंटची पावती पीडीएफ स्वरूपात सहज डाऊनलोड करू शकता.
प्रश्न २: फक्त गाडी नंबर टाकून मालकाचे नाव समजते का?
उत्तर: होय, परिवहन किंवा एमपरिवहन ॲपवर गाडी नंबर टाकल्यास मालकाचं नाव (सुरक्षेसाठी काही अक्षरे लपवलेली असतात), गाडीचं मॉडेल आणि चालान स्टेटस सहज समजतं.
प्रश्न ३: चालान चुकीचे आले असेल तर काय करावे?
उत्तर: वर सांगितल्याप्रमाणे, महाट्रॅफिकचालान वेबसाईटवर ‘ग्रीव्हान्स’ ऑप्शनचा वापर करा. तसेच तुम्ही तुमच्या जवळच्या ट्रॅफिक पोलीस चौकीत जाऊन लेखी तक्रारसुद्धा देऊ शकता.
प्रश्न ४: लोक अदालतमध्ये चालान कसे कमी करावे?
उत्तर: जेव्हा लोक अदालत जाहीर होते, तेव्हा तुम्हाला ऑनलाईन अपॉइंटमेंट घ्यावी लागते किंवा जवळच्या ट्रॅफिक पोलीस स्टेशन अथवा कोर्टात जावं लागतं. तिथे जजसमोर तुम्ही विनंती केल्यास तुमच्या दंडाची रक्कम नक्कीच कमी करून मिळते.
