भारतात पेट्रोल आणि डिझेलच्या वाढत्या किमतींमुळे सध्या सीएनजी (CNG) कार्सची मागणी प्रचंड वाढली आहे. काही वर्षांपूर्वीपर्यंत “सीएनजी गाडी म्हणजे फक्त टॅक्सी” असा एक समज होता, पण आता हा ट्रेंड बदलला आहे. आता फॅमिली कार घेतानाही लोक सीएनजी पर्यायाचा गांभीर्याने विचार करत आहेत.
या शर्यतीत दोन प्रमुख खेळाडू आहेत – मारुती सुझुकी (Maruti Suzuki) आणि टाटा मोटर्स (Tata Motors). मारुती ही सीएनजी मार्केटमधील जुनी आणि अनुभवी कंपनी आहे, तर टाटाने आपल्या ‘Twin Cylinder Technology’ द्वारे मार्केटमध्ये एक नवीन क्रांती घडवून आणली आहे.
जर तुम्ही Tata iCNG vs Maruti S-CNG या संभ्रमात असाल, तर हे आर्टिकल तुमच्यासाठीच आहे. आज आपण या दोन्ही टेक्नॉलॉजीचे सविस्तर विश्लेषण करणार आहोत.
१. टाटा ‘ट्विन सिलेंडर’ तंत्रज्ञान (Twin Cylinder Technology) नक्की काय आहे?
सीएनजी कार धारकांची सर्वात मोठी तक्रार काय असते? ती म्हणजे – “गाडीत डिकी स्पेस (Boot Space) उरत नाही!” नेमकी हीच समस्या ओळखून टाटा मोटर्सने Twin Cylinder technology ऑटोमोबाईल विश्वात पहिल्यांदाच आणली.
हे तंत्रज्ञान कसे काम करते?
- पारंपारिक सीएनजी कारमध्ये एक मोठा ६० लिटरचा सिलेंडर डिकीमध्ये ठेवला जातो, ज्यामुळे सामानासाठी जागाच उरत नाही.
- टाटाने या मोठ्या सिलेंडरचे विभाजन करून ३०-३० लिटरचे दोन छोटे सिलेंडर्स वापरले आहेत.
- हे दोन्ही सिलेंडर्स गाडीच्या फ्लोअरबोर्डच्या (जमिनीच्या) खाली अतिशय हुशारीने लपवले आहेत.
याचे फायदे:
- प्रचंड बूट स्पेस: तुम्हाला पेट्रोल गाडीसारखीच पूर्ण डिकी स्पेस मिळते. तुम्ही सहजपणे २-३ बॅगा ठेवू शकता. हीच Best CNG car with boot space म्हणून ओळखली जाते.
- परफेक्ट बॅलन्स: दोन सिलेंडर्समुळे गाडीचे वजन व्यवस्थित विभागले जाते, ज्यामुळे हँडलिंग सुधारते.
२. मारुती S-CNG तंत्रज्ञान (Maruti S-CNG Technology)
मारुती सुझुकी ही भारतातील सीएनजी गाड्यांची रानी मानली जाते. त्यांची S-CNG (Smart CNG) टेक्नॉलॉजी ही वर्षानुवर्षांच्या अनुभवातून विकसित झाली आहे.
हे तंत्रज्ञान कसे काम करते?
- मारुती अजूनही एका मोठ्या (Single) सिलेंडरचा वापर करते.
- यामध्ये Dual Interdependent ECU (Electronic Control Unit) वापरले जातात, जे इंजिनला पेट्रोल आणि सीएनजीमध्ये उत्तम समन्वय साधण्यास मदत करतात.
- यांचे ‘इंटेलिजंट इंजेक्शन सिस्टिम’ (Intelligent Injection System) हे इंजिनच्या गरजेनुसार गॅस पुरवते.
याचे फायदे:
- जादा मायलेज: मारुतीची गाड्या त्यांच्या इंधनाच्या कार्यक्षमतेसाठी (Fuel Efficiency) ओळखल्या जातात.
- विश्वासार्हता: लाखो ग्राहकांचा विश्वास आणि सर्वत्र उपलब्ध असलेले सर्व्हिस नेटवर्क.
हे पण वाचा: Car Insurance घेताय? ‘हे’ वाचल्याशिवाय पॉलिसी Renew करू नका! पैसे वाचवा.
३. टाटा iCNG vs मारुती S-CNG: हेड-टू-हेड तुलना (Head-to-Head Comparison)
चला तर मग, आता मुख्य मुद्द्यांवरून पाहूया की कोणती गाडी कुठे भारी पडते.
१. डिकी स्पेस (Boot Space availability)
- टाटा iCNG: येथे टाटा स्पष्टपणे बाजी मारते. टाटाच्या Altroz, Punch किंवा Tiago मध्ये ट्विन सिलेंडर असल्यामुळे तुम्हाला पूर्ण बूट स्पेस मिळते.
- मारुती S-CNG: मारुतीमध्ये मोठा टँक असल्यामुळे डिकीची ७०-८०% जागा व्यापली जाते. तुम्हाला सामान सीट्सवर किंवा कॅरियरवर ठेवावे लागते. (Maruti Swift CNG comparison मध्ये हा मोठा फरक दिसतो).
विजेता: टाटा iCNG
२. डायरेक्ट स्टार्ट फीचर (Direct Start in CNG Feature)
- टाटा iCNG: टाटाच्या गाड्या तुम्ही थेट सीएनजी मोडमध्ये स्टार्ट करू शकता. तुम्हाला पेट्रोलवर गाडी चालू करून मग सीएनजीवर स्विच करण्याची गरज नाही.
- मारुती S-CNG: मारुती नेहमी पेट्रोलवर गाडी सुरू करण्याचा सल्ला देते. यामुळे इंजिनचे लुब्रिकेशन चांगले राहते असे त्यांचे म्हणणे आहे. जरी तुम्ही सीएनजीवर स्टार्ट करू शकत असलात, तरी ते डिफॉल्ट सेटिंग नाही.
विजेता: टाटा iCNG (सोयीस्करपणासाठी)
३. मायलेज (Mileage Comparison)
- टाटा iCNG: टाटाच्या गाड्यांचे वजन जास्त असते (मजबूत बांधणीमुळे), त्यामुळे त्यांचे मायलेज मारुतीपेक्षा थोडे कमी असते. (उदा. Tiago iCNG साधारण २६-२७ km/kg).
- मारुती S-CNG: हलके वजन आणि रिफाइंड इंजिनमुळे मारुतीचे मायलेज जबरदस्त आहे. (उदा. Celerio/WagonR ३०+ km/kg पर्यंत देतात).
विजेता: मारुती S-CNG
४. परफॉर्मन्स आणि पॉवर (Performance)
- सीएनजीवर गाडी चालवताना अनेकदा ‘पॉवर लॅग’ (Power Lag) जाणवतो. म्हणजेच एक्सेलरेटर दाबल्यावर गाडी लगेच प्रतिसाद देत नाही.
- टाटाने त्यांचे ECU अशा प्रकारे ट्यून केले आहे की पेट्रोल आणि सीएनजी चालवताना फारसा फरक जाणवत नाही. Tata Tiago iCNG मध्ये तुम्हाला घाटात किंवा ओव्हरटेक करताना जास्त आत्मविश्वास मिळतो.
- मारुतीचे इंजिन खूप स्मूथ असते, पण पॉवरच्या बाबतीत टाटा थोडी उजवी ठरते.
विजेता: टाय (दोन्ही उत्तम आहेत, पण टाटा पॉवरमध्ये थोडी पुढे आहे).
५. सुरक्षा फीचर्स (Safety Features)
सीएनजी कारची सुरक्षा हा अत्यंत महत्त्वाचा मुद्दा आहे.
- टाटा iCNG:
- Micro Switch: इंधनाचे झाकण (Fuel Lid) उघडे असताना गाडी स्टार्ट होत नाही.
- Thermal Incident Protection: आग लागल्यास गॅस आपोआप वातावरणात सोडला जातो, ज्यामुळे स्फोट होत नाही.
- Leak Detection: गॅस गळती झाल्यास गाडी आपोआप पेट्रोलवर शिफ्ट होते.
- मारुती S-CNG:
- मारुतीमध्येही मायक्रो स्विच आणि स्टेनलेस स्टीलचे पाईप्स वापरले जातात जे गंजरोधक आहेत.
विजेता: दोन्ही सुरक्षित आहेत, पण टाटाने सुरक्षिततेची प्रसिद्धी जास्त प्रभावीपणे केली आहे.
हे पण वाचा: कारचे टायर्स कधी बदलावे? हे ३ संकेत दिसले तर समजून जा धोका!
४. काही व्यावहारिक गोष्टी ज्या माहित असणे गरजेचे आहे (Practical Points to Consider)
गाडी घेताना आपण अनेकदा फक्त मायलेज आणि किंमत बघतो, पण रोजच्या वापरात खालील गोष्टी खूप फरक पाडतात:
१. स्टेपनीची जागा (Spare Wheel Location)
- टाटा iCNG: ट्विन सिलेंडरमुळे डिकीच्या फ्लोअरवर जागा नसते, त्यामुळे टाटाने स्टेपनी गाडीच्या खालच्या बाजूला (Underbody) दिली आहे (जशी इनोव्हामध्ये असते). जर टायर पंक्चर झाला, तर स्टेपनी काढण्यासाठी खाली वाकावे लागते, ज्यामुळे कपडे खराब होऊ शकतात.
- मारुती S-CNG: यात स्टेपनी डिकीमध्येच असते, पण ती सिलेंडरच्या मागे किंवा खाली असते. त्यामुळे ती बाहेर काढणे खूप कष्टाचे असते, विशेषतः जेव्हा सिलेंडर भरलेला असेल किंवा डिकीत सामान असेल.
२. इंस्ट्रुमेंट क्लस्टर (Instrument Cluster)
- टाटा iCNG: टाटाने सीएनजीसाठी वेगळे डिजिटल गेज दिले आहे जे पेट्रोल गेजसारखेच दिसते. त्यामुळे सीएनजी किती उरला आहे हे अचूक समजते.
- मारुती S-CNG: मारुतीमध्येही आता हे अपडेट येत आहे, पण टाटाचे इंटरफेस आणि डिस्प्ले जास्त आधुनिक व प्रीमियम वाटतो.
३. CNG भरतानाचा वेळ
- टाटाच्या ट्विन सिलेंडर टेक्नॉलॉजीमध्ये दोन टाक्यांमध्ये गॅस समान डिस्ट्रीब्यूट होण्यासाठी थोडा जास्त वेळ लागू शकतो (काही सेकंदांचा फरक). मारुतीमध्ये सिंगल टँक असल्याने फीलिंग प्रोसेस थोडी फास्ट होते.
५. कोणती गाडी कोणासाठी? (Target Audience)
जर तुम्ही अजूनही गोंधळलेले असाल, तर खालील निकषांवरून निर्णय घ्या:
तुम्हाला टाटा iCNG घ्यायला हवी, जर:
- तुम्ही फॅमिली ट्रिप्सला जास्त जाता आणि तुम्हाला डिकी स्पेस असलेली सीएनजी कार हवी आहे.
- तुम्हाला गाडीची बिल्ड क्वालिटी (Build Quality) मजबूत हवी आहे (5 Star Safety).
- तुम्हाला वारंवार पेट्रोल-सीएनजी स्विच करण्याचे टेन्शन नको आहे (Direct Start).
- शहरातील ट्रॅफिकमध्ये हाय पॉवर परफॉर्मन्स हवा आहे.
तुम्हाला मारुती S-CNG घ्यायला हवी, जर:
- तुमचे रनिंग खूप जास्त आहे आणि मायलेज हाच तुमचा एकमेव मुख्य निकष आहे.
- तुम्ही गाडीचा वापर प्रामुख्याने ऑफिस येण्या-जाण्यासाठी (Single person use) करणार आहात, जिथे डिकी स्पेसची गरज नाही.
- तुम्हाला गाडीची रिसेल व्हॅल्यू (Resale Value) जास्त हवी आहे.
- तुम्हाला मारुतीचे इंजिन रिफाईनमेंट आणि स्मूथनेस आवडतो.
हे पण वाचा: तुमचा Car AC धोका देतोय? फक्त ५ मिनिटात शोधा कारण आणि उपाय. Car AC Cooling Problem.
६. निष्कर्ष (Conclusion)
शेवटी, Tata iCNG vs Maruti S-CNG या लढतीत दोन्ही तंत्रज्ञान आपल्या जागी योग्य आहेत.
जर तुम्हाला ‘कॉम्प्रमाईज’ करायचे नसेल – म्हणजे सीएनजीचे मायलेजही हवे आणि पेट्रोल गाडीसारखी बूट स्पेसही हवी, तर टाटाची Twin Cylinder Technology हा सध्याच्या काळातील सर्वोत्तम पर्याय आहे. टाटाने खरोखरच ग्राहकांची गरज ओळखून एक प्रॅक्टिकल प्रॉडक्ट बनवले आहे.
दुसरीकडे, जर तुमचे बजेट टाइट असेल आणि तुम्हाला ‘कितना देती है?’ (मायलेज) या प्रश्नाचे उत्तर ३०+ हवे असेल, तर मारुती S-CNG ला तोड नाही.
तुमची गरज ओळखा, टेस्ट ड्राईव्ह घ्या आणि मगच निर्णय घ्या!
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
प्र. १: टाटाच्या ट्विन सिलेंडर टेक्नोलॉजीमुळे गाडीच्या ग्राउंड क्लीयरन्सवर परिणाम होतो का?
उत्तर: नाही, टाटाने सस्पेंशन (Suspension) अशा प्रकारे ट्यून केले आहेत की गाडीत वजन असूनही ग्राउंड क्लीयरन्स चांगला राहतो. शिवाय, सिलेंडर्स गाडीच्या आत सुरक्षित असतात, खाली लटकत नाहीत.
प्र. २: मारुती आणि टाटा सीएनजी गाड्यांच्या मेंटेनन्स खर्चात (Maintenance Cost) किती फरक आहे?
उत्तर: दोन्ही गाड्यांचा मेंटेनन्स खर्च साधारणपणे सारखाच आहे. मारुतीचा सर्व्हिस खर्च थोडा कमी असू शकतो, पण टाटाने अलीकडच्या काळात त्यांच्या सर्व्हिसमध्ये खूप सुधारणा केली आहे.
प्र. ३: टाटा iCNG मध्ये गॅस गळतीचा धोका आहे का?
उत्तर: नाही. टाटा iCNG मध्ये ॲडव्हान्स लीक डिटेक्शन (Leak Detection Technology) वापरली आहे. जर सिस्टीमला गॅस गळती आढळली, तर गाडी आपोआप सीएनजीवरून पेट्रोलवर शिफ्ट होते आणि ड्रायव्हरला वॉर्निंग देते.
प्र. ४: सीएनजी गाडी घेताना कोणती गोष्ट सर्वात जास्त तपासली पाहिजे?
उत्तर: कंपनी फिटेड सीएनजी (Factory Fitted CNG) की आफ्टर मार्केट, हे पाहणे महत्त्वाचे आहे. नेहमी कंपनी फिटेड सीएनजी किटलाच प्राधान्य द्या, कारण त्यात वॉरंटी आणि सुरक्षा जास्त असते. टाटा आणि मारुती दोन्ही कंपनी फिटेड किट्स देतात.
