उन्हाळा आला की घरोघरी कच्च्या कैरीचे लोणचे बनवण्याची लगबग सुरू होते. आज आपण या लेखात 1 किलो कैरीचे लोणचे कसे बनवायचे ते पाहणार आहोत. हे अस्सल महाराष्ट्रीयन लोणचे असून, जर तुम्ही योग्य प्रमाण आणि पद्धत वापरली, तर हे लोणचे संपेपर्यंत अजिबात खराब होणार नाही. कैरीचे लोणचे बनवणे खूप सोपे आहे, फक्त काही महत्त्वाच्या टिप्स लक्षात ठेवणे गरजेचे असते. आंबट, तिखट आणि मसालेदार चवीचे हे लोणचे जेवणाची चव दुप्पट वाढवते. बाजारात मिळणाऱ्या लोणच्यापेक्षा घरी बनवलेले लोणचे अधिक चविष्ट आणि आरोग्यदायी असते. चला तर मग, 1 किलो कैरीचे लोणचे बनवण्यासाठी कोणते साहित्य लागते आणि त्याची कृती काय आहे ते सविस्तर पाहूया.
साहित्याची यादी
- 1 किलो कच्च्या कैऱ्या (कडक आणि चांगल्या प्रतीच्या)
- 4 चमचे मीठ (कैरीला लावण्यासाठी)
- 2 चमचे हळद (कैरीला लावण्यासाठी)
- 3 चमचे मोहरी
- 3 चमचे मोहरीची डाळ
- 4 चमचे मीठ (मसाल्यासाठी, थोडे भाजून घ्या)
- 3 चमचे जिरं
- 3 चमचे बडीशेप
- 3 चमचे लाल तिखट (मिरची पावडर)
- 1 छोटा चमचा हळद (मसाल्यासाठी)
- 1 छोटा चमचा मेथी दाणे
- 1 दालचिनीचा तुकडा
- 4 लवंगा
- 7 काळी मिरी
- 1 चमचा हिंग पावडर
- 250 ग्रॅम शेंगदाणा तेल
कृती
- सर्वात आधी 1 किलो कैऱ्या रात्रभर पाण्यात बुडवून ठेवा. दुसऱ्या दिवशी स्वच्छ पुसून कोरड्या करा आणि त्याचे योग्य आकाराचे तुकडे कापून घ्या.
- एका कोरड्या भांड्यात कैरीचे तुकडे काढा, त्यात 4 चमचे मीठ आणि 2 चमचे हळद मिक्स करा. हे मिश्रण रात्रभर किंवा 4 ते 5 तास झाकून ठेवा जेणेकरून त्याला पाणी सुटेल.
- सुटलेले पाणी गाळून काढा आणि कैरीचे तुकडे एका सुती कपड्यावर उन्हात 2 ते 3 तास सुकवून घ्या. कैरी खूप जास्त कडक सुकवू नका, फक्त ओलसरपणा गेला पाहिजे.
- मसाला बनवण्यासाठी: एका पॅनमध्ये मोहरी, जिरं, बडीशेप, मेथी दाणे, दालचिनी, लवंगा आणि काळी मिरी 1 ते 2 मिनिटे मध्यम आचेवर भाजून घ्या.
- हे मसाले थंड झाल्यावर मिक्सरमध्ये जाडसर (बंद-चालू करत) वाटून घ्या.
- आता मोहरीची डाळ आणि 4 चमचे मीठ हलके भाजून घ्या.
- कढईत 250 ग्रॅम तेल कडकडीत गरम करा आणि गॅस बंद करा. तेल थोडे थंड झाल्यावर त्यात हिंग घाला आणि नंतर तेल पूर्णपणे थंड होऊ द्या.
- एका मोठ्या सुक्या भांड्यात सुकवलेली कैरी, तयार केलेला सर्व मसाला, लाल तिखट, मोहरीची डाळ, थोडे मीठ आणि हळद घालून सर्व मिश्रण हाताने व्यवस्थित एकत्र करा.
- आता यात पूर्णपणे थंड झालेले तेल घाला आणि चमच्याने चांगले मिक्स करा.
- तयार झालेले लोणचे एका स्वच्छ आणि कोरड्या काचेच्या किंवा चिनी मातीच्या बरणीत भरून ठेवा.
हे पण वाचा: उन्हाळा स्पेशल आंबट गोड चमचमीत कैरीचे वरण
स्वयंपाकाच्या टिप्स
- लोणच्यासाठी कैरी निवडताना नेहमी कडक आणि डाग नसलेली कैरी निवडा.
- लोणचे बनवताना वापरली जाणारी सर्व भांडी, चमचे आणि बरणी पूर्णपणे कोरडी असावीत. पाण्याचा एक थेंबही लोणचे खराब करू शकतो.
- बरणीत लोणचे भरल्यावर तेल नेहमी लोणच्याच्या वरती राहिले पाहिजे, यामुळे लोणचे वर्षभर टिकते आणि बुरशी लागत नाही.
- आठवड्यातून 1 ते 2 वेळा लोणचे कोरड्या चमच्याने वर-खाली करा.
प्रकार
- लसूण लोणचे: तुम्हाला आवडत असल्यास तेलात थोडा लसूण तळून तो लोणच्यामध्ये घालू शकता.
- गूळ-कैरीचे लोणचे: तिखट लोणच्यासोबत गोड चव हवी असल्यास या मसाल्यात थोडा सेंद्रिय गूळ किसून घालू शकता.
- कमी तिखट लोणचे: लहान मुलांसाठी बनवायचे असल्यास लाल तिखटाचे प्रमाण थोडे कमी करा आणि रंगासाठी फक्त काश्मिरी मिरची पावडर वापरा.
कसे वाढावे
हे चमचमीत कैरीचे लोणचे तुम्ही वरण-भात, पोळी, भाकरी किंवा पराठ्यासोबत सर्व्ह करू शकता. प्रवासात जाताना दशमी किंवा पुऱ्यांसोबत हे लोणचे खूप चविष्ट लागते.
हे पण वाचा: मटकी आणि मिक्स डाळीची आमटी बनवण्याची सोपी पद्धत
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
प्र. 1: लोणचे लवकर खराब होऊ नये म्हणून काय काळजी घ्यावी?
उ: लोणचे नेहमी कोरड्या आणि स्वच्छ बरणीत ठेवावे. काढताना नेहमी कोरड्या चमच्याचा वापर करावा आणि बरणीत तेलाची पातळी लोणच्याच्या वर असावी.
प्र. 2: लोणच्याला बुरशी लागल्यास काय करावे?
उ: लोणच्याला बुरशी लागू नये म्हणून लोणचे भरल्यावर बरणीच्या वरून थोडे मीठ पसरावे आणि गरम वातावरणात बरणी ठेवू नये.
प्र. 3: लोणच्यासाठी कोणते तेल वापरणे सर्वोत्तम असते?
उ: पारंपारिक चवीसाठी शेंगदाणा तेल सर्वोत्तम मानले जाते. या रेसिपीमध्ये 250 ग्रॅम शेंगदाणा तेल वापरले आहे.
प्र. 4: कैरीला हळद-मीठ लावून का ठेवतात?
उ: हळद आणि मीठ लावल्याने कैरीतील अतिरिक्त पाणी बाहेर पडते आणि लोणचे जास्त दिवस टिकण्यास मदत होते.
प्र. 5: मोहरीची डाळ नसेल तर काय वापरावे?
उ: बाजारात मोहरीची डाळ सहज मिळते. पण जर ती नसेल, तर साधी मोहरी भिजवून सुकवून मिक्सरमध्ये जाडसर वाटून तुम्ही घरच्या घरी डाळ बनवू शकता.
