रोजच्या जेवणात भाजी किंवा वरण भात खाऊन कंटाळा आला असेल, तर तोंडाला चव आणण्यासाठी झणझणीत मिरचीचा ठेचा हा अतिशय उत्तम पर्याय आहे. महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यात अत्यंत आवडीने खाल्ला जाणारा हा ठेचा बनवायला अगदी सोपा आणि चवीला अप्रतिम लागतो. आज आपण पाहणार आहोत अस्सल गावरान मिरचीचा ठेचा बनवण्याची सोपी आणि झटपट पद्धत.
या रेसिपीमध्ये आपण कमी तिखट असणाऱ्या पोपटी मिरच्या आणि चवीसाठी केवळ 3 तिखट मिरच्या वापरल्या आहेत, ज्यामुळे ठेचा खूप जास्त तिखट होत नाही. तसेच, तव्यावर भाजलेला लसूण, कांदा आणि शेंगदाण्याचे कूट यामुळे या ठेच्याची चव अनेक पटींनी वाढते. हा ठेचा तुम्ही प्रवासात देखील सोबत नेऊ शकता, कारण तो लवकर खराब होत नाही. ज्वारीच्या किंवा बाजरीच्या गरम भाकरीसोबत हा झणझणीत ठेचा खाल्ल्यास पोटभर जेवण होते. चला तर मग, अजिबात वेळ न घालवता पाहूया हा चमचमीत आणि झणझणीत मिरचीचा ठेचा कसा बनवायचा.
साहित्य
- 15 ते 20 पोपटी रंगाच्या (कमी तिखट) हिरव्या मिरच्या
- 3 तिखट हिरव्या मिरच्या
- 1 गड्डी लसूण (सोलून घेतलेला)
- 1 चमचा जिरे
- 2 चमचे तेल
- 1 मध्यम आकाराचा कांदा (बारीक चिरलेला)
- 1/2 कप जाडसर शेंगदाण्याचे कूट
- 1/4 कप ताजी कोथिंबीर (बारीक चिरलेली)
- चवीनुसार मीठ (ठेच्यामध्ये नेहमी थोडे जास्त मीठ वापरावे)
कृती
१. सर्वात आधी गॅसवर एक तवा गरम करण्यासाठी ठेवा. तवा गरम झाल्यावर त्यावर कमी तिखट आणि तिखट अशा दोन्ही प्रकारच्या मिरच्या चांगल्या भाजून घ्या.
२. मिरच्या थोड्या भाजल्या गेल्या की त्यात सोललेला लसूण घाला. लसणाला काळे डाग पडेपर्यंत तो मिरच्यांसोबत चांगला भाजून घ्या, असे केल्याने ठेचा जास्त दिवस टिकतो.
३. आता यामध्ये 1 चमचा जिरे घाला आणि फक्त 1 मिनिटभर सर्व जिन्नस एकत्र भाजून घ्या.
४. भाजलेले हे सर्व मिश्रण तव्यातून एका ताटात काढून घ्या आणि थोडे थंड होऊ द्या.
५. मिश्रण थंड झाल्यावर ते मिक्सरच्या भांड्यात काढा. त्यात चवीनुसार थोडे जास्त मीठ घाला (मीठ जास्त घातल्याने ठेच्याला चव छान येते).
६. मिक्सरमध्ये हे मिश्रण खूप बारीक न वाटता, थोडे जाडसर (दरदरीत) वाटून घ्या.
७. आता त्याच तव्यावर 2 चमचे तेल गरम करा. तेल चांगले गरम झाल्यावर त्यात बारीक चिरलेला कांदा घालून तो मऊ होईपर्यंत परतून घ्या. (कांदा घालणे ऐच्छिक आहे पण यामुळे चव वाढते).
८. कांदा चांगला भाजला गेला की त्यात आपण मिक्सरमध्ये वाटलेला मिरची आणि लसणाचा ठेचा घाला आणि मध्यम आचेवर छान परतून घ्या.
९. आता यात बारीक चिरलेली कोथिंबीर घाला आणि सर्व मिश्रण चांगले एकजीव करा. मीठ बरोबर आहे की नाही ते एकदा तपासून पाहा.
१०. शेवटी यामध्ये जाडसर कुटलेले शेंगदाण्याचे कूट घाला आणि 1 मिनिटभर मध्यम आचेवर सर्व एकत्र परतून घ्या. तुमचा चमचमीत आणि झणझणीत मिरचीचा ठेचा खाण्यासाठी पूर्णपणे तयार आहे!
हे पण वाचा: गावरान पद्धतीचे झणझणीत वांग्याचे कालवण, चव कधीच विसरणार नाही | Vangyache Kalvan Recipe
उपयुक्त टिप्स
- ठेचा जास्तीत जास्त दिवस टिकवण्यासाठी लसूण आणि मिरच्या तव्यावर चांगल्या खरपूस भाजून घेणे आवश्यक आहे.
- ठेचा मिक्सरमध्ये वाटण्याऐवजी जर खलबत्त्यात कुटून घेतला, तर त्याची चव आणखी दुप्पट होते.
- शेंगदाण्याचे कूट अगदी बारीक पावडर न करता, 1/2 कुटलेले किंवा जाडसरच ठेवावे, त्यामुळे ठेचा खाताना दातांखाली छान लागतो.
इतर प्रकार
- तीव्र तिखट ठेचा: जर तुम्हाला जास्त झणझणीत आणि तिखट ठेचा आवडत असेल, तर पोपटी मिरच्यांऐवजी सर्व मिरच्या तिखट वापरल्या तरी चालतील.
- विगन ठेचा: ही रेसिपी पूर्णपणे विगन आहे, त्यामुळे यात कोणताही बदल करण्याची गरज नाही.
- लहान मुलांसाठी: लहान मुलांसाठी ठेचा बनवताना 3 तिखट मिरच्या पूर्णपणे वगळा आणि शेंगदाण्याचे कूट 1 1/2 पटीने वाढवा म्हणजे ठेचा अजिबात तिखट लागणार नाही.
- खोबरं घातलेला ठेचा: कांद्याऐवजी तुम्ही यामध्ये 1/4 कप सुक्या खोबऱ्याचा कीस देखील परतून वापरू शकता.
सर्व्हिंगच्या टिप्स
हा झणझणीत मिरचीचा ठेचा ज्वारीची भाकरी, बाजरीची भाकरी किंवा गरम चपातीसोबत खायला अप्रतिम लागतो. तसेच, गरमागरम वरण-भात किंवा मुगाच्या खिचडीसोबत तोंडी लावण्यासाठी हा ठेचा एक उत्तम आणि चविष्ट पर्याय आहे.
हे पण वाचा: चमचमीत मूग बटाट्याचे कालवण बनवण्याची सोपी पद्धत | Moong Batata Kalvan Recipe
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
प्रश्न १: हा ठेचा किती दिवस टिकतो?
उत्तर: लसूण आणि मिरच्या चांगल्या भाजून घेतल्यामुळे हा ठेचा बाहेर 2 ते 3 दिवस आणि शीतकपाटात (फ्रिजमध्ये) ठेवल्यास 1 आठवडा आरामात टिकतो.
प्रश्न २: ठेचा खलबत्त्यात कुटणे आवश्यक आहे का?
उत्तर: नाही, वेळ वाचवण्यासाठी तुम्ही मिक्सरचा वापर करू शकता. पण खलबत्त्यात कुटलेल्या ठेच्याची चव अधिक पारंपारिक आणि रुचकर लागते.
प्रश्न ३: या ठेच्यामध्ये शेंगदाण्याचे कूट घालणे गरजेचे आहे का?
उत्तर: शेंगदाण्याचे कूट घातल्याने मिरचीचा तिखटपणा थोडा कमी होतो आणि ठेच्याला छान पोत मिळतो, पण तुम्हाला आवडत नसल्यास तुम्ही ते न घालताही ठेचा बनवू शकता.
प्रश्न ४: ठेच्यात मीठ जास्त का घालावे लागते?
उत्तर: ठेचा हा मुळातच तिखट असतो, त्यामुळे त्याचा तिखटपणा संतुलित करण्यासाठी आणि चव टिकवून ठेवण्यासाठी त्यात नेहमीच्या पदार्थांच्या तुलनेत थोडे जास्त मीठ वापरले जाते.
