तांदळाची खीर हा महाराष्ट्रातील एक अत्यंत लोकप्रिय आणि पारंपारिक गोड पदार्थ आहे. सण असो, देवाची पूजा असो, नैवेद्य दाखवायचा असो किंवा घरात एखादा खास कार्यक्रम असो, तांदळाची खीर आवर्जून बनवली जाते. लहान मुलांपासून ते मोठ्यांपर्यंत सर्वांनाच हा गोड पदार्थ खूप आवडतो. त्यातल्या त्यात जर तुम्ही खीर बनवण्यासाठी इंद्रायणी तांदूळ वापरला, तर खिरीला एक वेगळाच सुगंध आणि दाटसर मलाईदारपणा येतो. आज आपण फक्त 4 चमचे इंद्रायणी तांदूळ वापरून अत्यंत झटपट आणि अतिशय चविष्ट अशी ‘इंद्रायणी तांदळाची खीर’ बनवणार आहोत.
इंद्रायणी तांदूळ हा त्याच्या नैसर्गिक आणि गोड सुगंधासाठी ओळखला जातो. त्यामुळे या खिरीला कोणत्याही कृत्रिम स्वादाची किंवा इसेन्सची गरज भासत नाही. अनेकांना असा प्रश्न पडतो की घरातील खीर बाहेर मिळते तशी घट्ट आणि मलाईदार कशी बनवावी? यासाठी तांदूळ धुवून, थोडे सुकवून, मिक्सरमध्ये थोडे जाडसर वाटून घेणे ही एक अत्यंत उत्तम पद्धत आहे. यामुळे तांदूळ दुधात लवकर शिजतो आणि खिरीचा पोत अगदी रबडी किंवा बासुंदीसारखा लागतो. या सोप्या रेसिपीमध्ये आपण भरपूर दूध, साजूक तूप, ड्रायफ्रुट्स आणि केशर यांचा वापर करणार आहोत, ज्यामुळे खिरीची चव आणखीनच वाढेल आणि रंगही सुरेख येईल.
ही रेसिपी अगदी सोपी आहे आणि नवशिके देखील ती सहज बनवू शकतात. तुम्हाला जर कमी वेळेत एखादा मस्त गोड पदार्थ बनवायचा असेल, तर ही तांदळाची खीर नक्की करून पहा. चला तर मग, वेळ न घालवता जाणून घेऊया ही झटपट तांदळाची खीर बनवण्याची सोपी पद्धत आणि त्यासाठी लागणारे अचूक साहित्य.
साहित्य
- 4 चमचे इंद्रायणी तांदूळ
- 1 लिटर दूध (गरम केलेले)
- 4 ते 5 छोटे चमचे तूप
- 1/2 वाटी साखर (किंवा तुमच्या आवडीनुसार)
- 1/4 चमचा वेलची पूड
- 1 चिमूटभर जायफळ (किसलेले)
- थोडेसे बदाम, काजू आणि मनुके (आवडीनुसार)
- थोडेसे केशर (दुधात भिजवलेले)
कृती
- सर्वात आधी 4 चमचे इंद्रायणी तांदूळ घ्या आणि ते एका ओल्या कपड्याने स्वच्छ पुसून घ्या. त्यानंतर तांदूळ फॅनखाली थोडे सुकवून घ्या.
- सुकलेले तांदूळ मिक्सरमध्ये टाकून जाडसर रव्यासारखे वाटून घ्या. तांदळाची एकदम बारीक पावडर करू नका.
- एका टोपामध्ये 4 ते 5 छोटे चमचे तूप गरम करा. तूप गरम झाल्यावर त्यात काजू, बदाम आणि मनुके टाकून बारीक गॅसवर हलकेसे भाजून घ्या.
- आता त्याच तुपात मिक्सरमध्ये जाडसर वाटलेले तांदूळ घाला आणि 1 ते 2 मिनिटे बारीक गॅसवर चांगले परतून घ्या. तांदळाचा रंग जास्त लाल करू नका.
- तांदूळ चांगले परतल्यानंतर गॅस एकदम बारीक करा आणि त्यात 1 लिटर गरम केलेले दूध हळूहळू ओता.
- दूध ओतल्यावर 2 ते 3 मिनिटे चांगले उकळू द्या.
- त्यानंतर दुधात भिजवलेले केशर टाका आणि गॅस मध्यम करून खीर चांगली शिजू द्या. मध्ये मध्ये खीर हलवत राहा जेणेकरून ती तळाला चिकटणार नाही.
- तांदूळ अर्धे शिजल्यावर त्यात 1/2 वाटी साखर घाला. (तुम्ही तुमच्या आवडीनुसार साखरेचे प्रमाण कमी किंवा जास्त करू शकता).
- आता खिरीमध्ये 1/4 चमचा वेलची पूड आणि 1 चिमूटभर जायफळ किसून घाला.
- साखर टाकल्यानंतर खीर पुन्हा 5 मिनिटे बारीक गॅसवर शिजवून घ्या. खिरीला चांगला दाटसरपणा आल्यावर गॅस बंद करा. थंड झाल्यावर ही खीर अधिक घट्ट होते.
हे पण वाचा: बाप्पाच्या प्रसादासाठी बनवा सोपी वाटली डाळ | Vatli Dal Prasad Recipe
महत्त्वाच्या टिप्स
- खीर बनवण्यासाठी नेहमी जाड बुडाचे भांडे किंवा टोप वापरा, यामुळे खीर तळाला करपत नाही.
- तांदूळ तुपात परतताना गॅस बारीक ठेवा, तांदूळ करपले तर खिरीची चव बिघडेल.
- खीर शिजत असताना सतत ढवळत राहा कारण ती लवकर तळाला चिकटू शकते.
- तुम्हाला जर खीर खूप दाटसर हवी असेल तर तांदळाचे प्रमाण थोडे वाढवू शकता, पण 1 लिटर दुधासाठी 4 चमचे तांदूळ योग्य प्रमाण आहे.
खिरीचे विविध प्रकार
- गुळाची खीर: तुम्हाला साखर वापरायची नसेल तर तुम्ही गूळ वापरून ही खीर बनवू शकता. मात्र गूळ नेहमी खीर पूर्ण शिजून गॅस बंद केल्यावरच घाला, नाहीतर दूध फाटू शकते.
- नारळाच्या दुधातील खीर: या खिरीमध्ये गाईच्या किंवा म्हशीच्या दुधाऐवजी नारळाचे दूध वापरून तुम्ही वीगन (Vegan) खीर बनवू शकता.
- मसाला खीर: थंडीच्या दिवसात खिरीमध्ये सुंठ पावडर आणि थोडे जास्त ड्रायफ्रुट्स घालून तुम्ही अतिशय पौष्टिक अशी मसाला खीर बनवू शकता.
कशासोबत खायचे
- ही गरमागरम खीर तुम्ही पुरी किंवा मऊ चपातीसोबत खाऊ शकता.
- महाराष्ट्रात सणासुदीला खीर आणि पुरीचा बेत खूप आवडीने खाल्ला जातो.
- उन्हाळ्याच्या दिवसात तुम्ही ही खीर फ्रिजमध्ये ठेवून थंडगार बासुंदीसारखी देखील सर्व्ह करू शकता.
हे पण वाचा: चमचमीत मुगाची सुकी भाजी रेसिपी | डब्यासाठी खास महाराष्ट्रीयन पद्धत | Dry Moong Sabzi Recipe
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
प्रश्न 1: तांदळाची खीर बनवण्यासाठी कोणता तांदूळ सर्वात चांगला असतो?
उत्तर: तांदळाची खीर बनवण्यासाठी इंद्रायणी, आंबेमोहर किंवा बासमती तुकडा यांसारखे सुगंधी तांदूळ सर्वात चांगले असतात.
प्रश्न 2: खीर लवकर शिजण्यासाठी काय करावे?
उत्तर: तांदूळ मिक्सरमध्ये जाडसर रव्यासारखे वाटून घेतल्यास किंवा पाण्यात 10 ते 15 मिनिटे भिजत ठेवल्यास खीर दुधात लवकर शिजते.
प्रश्न 3: खिरीमध्ये दूध फाटू नये म्हणून काय काळजी घ्यावी?
उत्तर: खिरीमध्ये दूध घालताना गॅस नेहमी बारीक ठेवावा. तसेच जर तुम्ही गुळाची खीर बनवत असाल तर गॅस बंद केल्यानंतरच गूळ घालावा.
प्रश्न 4: 1 लिटर दुधाच्या खिरीसाठी किती तांदूळ लागतो?
उत्तर: 1 लिटर दुधाची योग्य दाटसर खीर बनवण्यासाठी 4 चमचे तांदूळ पुरेसे होतात, कारण थंड झाल्यावर खीर जास्त घट्ट होते.
प्रश्न 5: उरलेली खीर किती दिवस टिकते?
उत्तर: उरलेली खीर तुम्ही फ्रिजमध्ये ठेवून 2 ते 3 दिवस आरामात खाऊ शकता.




