आपल्यापैकी अनेक जण बाजारातून भाज्या आणल्यानंतर कांदा आणि बटाटे एकत्र समान टोपलीत ठेवतात. पण तुम्हाला माहिती आहे का की असे करणे अत्यंत चुकीचे आहे? जर तुम्ही सुद्धा ही सवय पाळत असाल, तर तुमचे मोठे नुकसान होत आहे. या लेखात आपण कांदा आणि बटाटे एकत्र का साठवू नयेत यामागील खरे वैज्ञानिक कारण आणि भाज्या दीर्घकाळ ताज्या ठेवण्याच्या योग्य पद्धती जाणून घेणार आहोत. यामुळे तुमचे पैसे आणि अन्न दोन्ही वाचण्यास 100 टक्के मदत होईल.
कांदा आणि बटाटे एकत्र ठेवल्यास काय होते?
बऱ्याच घरांमध्ये जागेच्या कमतरतेमुळे 1 मोठ्या जाळीत किंवा टोपलीत या दोन्ही भाज्या ठेवल्या जातात. पण हे आरोग्याच्या आणि आर्थिक दृष्टिकोनातून नुकसानकारक आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे त्यांच्यात होणारी रासायनिक प्रक्रिया. कांद्यामधून सतत इथिलीन गॅस उत्सर्जित होत असतो. हा गॅस बटाट्यांसाठी अत्यंत हानिकारक ठरतो. या गॅसमुळे बटाटे वेगाने पिकतात आणि त्यांना अवघ्या 3 ते 4 दिवसांत कोंब यायला सुरुवात होते.
दुसरीकडे, कांद्याला कोरडी जागा लागते, तर बटाट्यामध्ये पाण्याचे प्रमाण जास्त असते. जेव्हा आपण हे दोन्ही एकत्र ठेवतो, तेव्हा बटाट्यामधील ओलावा कांद्याकडे आकर्षित होतो. या वाढलेल्या ओलाव्यामुळे कांदा लवकर मऊ पडतो, त्याला बुरशी लागते आणि तो कुजायला लागतो. म्हणजेच, हे दोन्ही सोबत राहिल्याने दोन्ही भाज्यांचे आयुष्य 50 टक्के कमी होते.
हे पण वाचा: तांदळाला कीड लागू नये म्हणून या टिप्स वापरा!
कोंब आलेले बटाटे खाणे सुरक्षित आहे का?
कांद्यामुळे किंवा उष्णतेमुळे जेव्हा बटाट्यांना वेगाने कोंब येतात, तेव्हा त्यात ‘सोलॅनाइन’ नावाचा 1 विषारी घटक तयार होऊ लागतो. कोंब आलेले किंवा हिरवे पडलेले बटाटे खाल्ल्याने पोटाचे विकार, मळमळ किंवा अन्नातून विषबाधा होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे अशा बटाट्यांचा आहारात वापर करणे टाळले पाहिजे.
मग या भाज्या कशा आणि कुठे साठवाव्यात?
या भाज्या जास्त काळ टिकवण्यासाठी त्यांच्या साठवणुकीच्या योग्य पद्धती अवलंबणे गरजेचे आहे:
- कांद्याची साठवणूक: कांदे नेहमी हवेशीर आणि पूर्णपणे कोरड्या जागी ठेवावेत. त्यांना प्लास्टिकच्या पिशवीत ठेवण्याऐवजी कागदी पिशवीत किंवा जाळीच्या टोपलीत ठेवावे. यामुळे हवा खेळती राहते.
- बटाट्यांची साठवणूक: बटाटे नेहमी थंड आणि अंधाऱ्या जागी साठवावेत. थेट सूर्यप्रकाश पडेल अशा जागी बटाटे ठेवल्यास ते हिरवे पडतात. त्यांना कागदी बॉक्स किंवा कापडी पिशवीत ठेवावे.
- सुरक्षित अंतर ठेवा: जर तुम्हाला या दोन्ही गोष्टी स्वयंपाकघरात ठेवायच्या असतील, तर त्यांच्यात किमान 1 ते 2 फुटांचे सुरक्षित अंतर असावे. त्यांना जवळ कधीही ठेवू नका.
- फ्रिजचा वापर टाळा: या दोन्ही भाज्या चुकूनही फ्रिजमध्ये ठेवू नयेत. फ्रिजमधील तापमानामुळे बटाट्यातील स्टार्चचे साखरेत रूपांतर होते आणि कांदे ओलाव्यामुळे लवकर खराब होतात.
हे पण वाचा: लिंबाचे लोणचे वर्षभर टिकवण्यासाठी खास आणि सोप्या टिप्स
योग्य साठवणुकीचे फायदे
जर तुम्ही कांदा आणि बटाटा योग्य पद्धतीने साठवला, तर तुम्हाला खालील फायदे मिळतात:
- अन्नाची आणि पैशांची नासाडी थांबते.
- भाज्यांचे नैसर्गिक पोषणमूल्य आणि चव 100 टक्के टिकून राहते.
- वारंवार बाजारपेठेत जाण्याची वेळ वाचते.
निष्कर्ष
थोडक्यात सांगायचे तर, कांदा आणि बटाटे एकत्र का साठवू नयेत या प्रश्नाचे उत्तर त्यांच्या रासायनिक गुणधर्मांमध्ये लपलेले आहे. इथिलीन गॅस आणि ओलाव्यामुळे या दोन्ही भाज्या सोबत ठेवल्यास खराब होतात. स्वयंपाकघरातील ही साधी सवय बदलल्यास तुमच्या भाज्या जास्त काळ ताज्या राहतील. आजच तुमच्या घरातील साठवणुकीच्या पद्धतीत हा छोटासा बदल करून पहा आणि भाज्या ताजेपणाने वापरण्याचा आनंद घ्या.
हे पण वाचा: किचनमध्ये माशांचा त्रास? 2 मिनिटांत बनवा हा जालीम नैसर्गिक स्प्रे.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
1. बटाट्यांना लवकर कोंब का येतात?
उत्तर: कांद्यामधून बाहेर पडणाऱ्या इथिलीन गॅसमुळे आणि घरातील उष्णतेमुळे बटाट्यांना अत्यंत वेगाने कोंब येतात.
2. कांदा आणि बटाटे फ्रिजमध्ये ठेवणे योग्य आहे का?
उत्तर: नाही. फ्रिजमधील थंड तापमानामुळे बटाट्याची चव गोडसर होते आणि कांदे मऊ पडून खराब होतात. त्यांना सामान्य तापमानातच ठेवणे योग्य ठरते.
3. कांदा साठवण्यासाठी कोणती पिशवी सर्वोत्तम आहे?
उत्तर: कांदा नेहमी कागदी, ज्यूट किंवा सुती कापडाच्या पिशवीत साठवावा. प्लास्टिकच्या पिशवीत 0 टक्के हवा खेळती राहत असल्याने कांदा लवकर कुजतो.
4. हिरवे पडलेले बटाटे खावेत का?
उत्तर: अजिबात नाही. बटाटे सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात आल्यावर हिरवे पडतात. यामध्ये विषारी रसायने तयार होत असल्याने ते आरोग्यासाठी अत्यंत घातक ठरू शकतात.
