उन्हाळा सुरू झाला की बाजारात सगळीकडे हिरवीगार आणि मोठी कलिंगडे दिसू लागतात. कडक उन्हाळ्यात शरीराला थंडावा देणारे कलिंगड खाणे आरोग्यासाठी खूप फायदेशीर असते. पण बाजारात गेल्यावर गोड आणि लालभडक कलिंगड कसे निवडायचे, हा मोठा प्रश्न अनेकांना पडतो. अनेकदा आपण बाहेरून छान दिसणारे फळ विकत घेतो आणि घरी आणून कापल्यावर ते आतून फिके आणि बेचव निघते. यामुळे आपले पैसे आणि मूड दोन्ही खराब होतात. आज आपण गोड कलिंगड निवडण्याची योग्य पद्धत कोणती आहे, याबद्दल सविस्तर माहिती घेणार आहोत. या टिप्स वापरून तुम्ही तुमची फसवणूक टाळू शकता.
लालभडक आणि रसाळ कलिंगड कसे ओळखावे?
बाजारात गेल्यावर फळ विकत घेताना खालील 5 महत्त्वाच्या गोष्टी नेहमी लक्षात ठेवा:
1. फळावरील पिवळा डाग तपासा
कलिंगड शेतात जमिनीवर ज्या बाजूने टेकलेले असते, तिथे एक मोठा डाग तयार होतो. या डागाला ‘फिल्ड स्पॉट’ असे म्हणतात. हा डाग जर गडद पिवळ्या किंवा नारंगी रंगाचा असेल, तर ते गोड आणि पिकलेले कलिंगड असते. जर हा डाग पांढरा किंवा फिकट हिरवा असेल, तर ते फळ कच्च्या अवस्थेत लवकर तोडले आहे असे समजावे. पांढरा डाग असलेले फळ शक्यतो खरेदी करू नका.
2. फळाचा आकार आणि वजन तपासा
नेहमी गोल किंवा अंडाकृती आकाराचे फळ निवडा. वेडेवाकडे, चपटे किंवा एका बाजूला फुगवटा असलेले फळ घेणे टाळा. कारण अशा फळाला पुरेसा सूर्यप्रकाश मिळालेला नसतो. कलिंगड हातात उचलून पहा. जर ते त्याच्या आकाराच्या तुलनेत तुम्हाला जास्त जड वाटत असेल, तर त्यामध्ये पाण्याचे प्रमाण भरपूर असते. जड लागणारे फळ हे नेहमी रसाळ कलिंगड असते.
हे पण वाचा: कांदा आणि बटाटे एकत्र का साठवू नयेत? जाणून घ्या योग्य पद्धती
3. टपली मारून आवाजावरून परीक्षा करा
हा एक अतिशय जुना आणि प्रभावी मार्ग आहे. फळाच्या सालावर बोटाने हलकी टपली मारून पहा. जर आतून ‘डबडब’ असा पोकळ आणि घुमणारा आवाज आला, तर ते फळ आतून पूर्णपणे पिकले आहे हे नक्की समजा. याउलट, जर आवाज घट्ट, दबलेला किंवा सपाट आला, तर ते फळ कच्चे कलिंगड असू शकते किंवा ते जास्त पिकून खराब झाले असू शकते.
4. देठाचे काळजीपूर्वक निरीक्षण करा
कलिंगडाचा देठ जर पूर्णपणे सुकलेला आणि गडद तपकिरी रंगाचा असेल, तर ते फळ वेलीवर नैसर्गिकरित्या पूर्ण पिकले आहे असे स्पष्ट होते. पण जर फळाचा देठ हिरवा आणि ताजा दिसत असेल, तर ते फळ पिकण्याआधीच बाजारात विक्रीसाठी आणले आहे. असे फळ आतून गोड लागत नाही.
5. सालाची चमक तपासा
आपल्याला नेहमी चमकदार फळे खरेदी करायची सवय असते. पण या फळाच्या बाबतीत नियम थोडा वेगळा आहे. जर फळाची साल खूप चमकदार असेल, तर ते फळ कच्चे आहे. गोड आणि पिकलेले कलिंगड नेहमी निस्तेज किंवा मॅट फिनिश असलेले दिसते.
हे पण वाचा: तांदळाला कीड लागू नये म्हणून या टिप्स वापरा!
उन्हाळ्यात कलिंगड खाण्याचे महत्त्वाचे फायदे
- या फळामध्ये जवळपास 92 टक्के पाण्याचा अंश असतो. कडक उन्हाळ्यात हे खाल्ल्याने शरीरातील पाण्याची पातळी टिकून राहते आणि डिहायड्रेशनचा धोका टळतो.
- यामध्ये व्हिटॅमिन ए आणि व्हिटॅमिन सी भरपूर प्रमाणात असते, जे आपली त्वचा चमकदार बनवण्यासाठी आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवण्यासाठी फायदेशीर ठरते.
- पोटातील उष्णता कमी करण्यासाठी आणि उन्हाळ्यात शरीराला थंडावा देण्यासाठी हे फळ अत्यंत उपयुक्त मानले जाते.
कलिंगड खाताना कोणती काळजी घ्यावी?
फळ नेहमी ताजे आणि स्वच्छ कापूनच खावे. कापलेले फळ उघड्यावर जास्त वेळ ठेवू नये. तसेच, हे फळ खाल्ल्यावर लगेच पाणी पिणे टाळावे, कारण यामुळे पोटाचे आजार किंवा सर्दी होऊ शकते. फळ खाण्याची सर्वोत्तम वेळ म्हणजे सकाळ किंवा दुपारची वेळ होय.
निष्कर्ष
थोडक्यात सांगायचे तर, केवळ फळाचा बाहेरील रंग किंवा आकार बघून फळ खरेदी करू नका. वरील 5 सोप्या टिप्स वापरून तुम्ही स्वतःसाठी एकदम गोड, लाल आणि चविष्ट फळ निवडू शकता. या उन्हाळ्यात लालभडक कलिंगड नक्की खा आणि स्वतःला निरोगी आणि ताजेतवाने ठेवा. पुढच्या वेळी फळ बाजारात जाताना या सर्व महत्त्वाच्या गोष्टी नक्की लक्षात ठेवा आणि आपल्या कुटुंबाला रसाळ फळाचा आनंद द्या.
हे पण वाचा: लिंबाचे लोणचे वर्षभर टिकवण्यासाठी खास
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
प्रश्न 1: कलिंगडावरील जाळीदार खुणांचा अर्थ काय असतो?
उत्तर: फळावर जेवढ्या जास्त तपकिरी रंगाच्या जाळीदार किंवा खरबरीत खुणा असतात, तेवढे ते फळ जास्त गोड असते. या खुणा दर्शवतात की फुलांच्या अवस्थेत मधमाशांनी त्याचे परागीभवन अनेक वेळा केले आहे. त्यामुळे जास्त जाळी असलेले फळ नेहमी निवडावे.
प्रश्न 2: कापलेले कलिंगड फ्रिजमध्ये किती दिवस सुरक्षित टिकते?
उत्तर: कापलेले फळ एका हवाबंद डब्यात किंवा प्लास्टिक रॅपने झाकून ठेवल्यास तुम्ही ते फ्रिजमध्ये 3 ते 4 दिवस सुरक्षित ठेवू शकता. मात्र, ताजे फळ खाणे नेहमीच आरोग्यासाठी अधिक फायदेशीर असते.
प्रश्न 3: कलिंगड खाण्याची योग्य वेळ कोणती असते?
उत्तर: सकाळी नाश्त्याच्या वेळी किंवा दुपारी जेवणाच्या 1 तास आधी फळ खाणे सर्वात उत्तम मानले जाते. रात्रीच्या वेळी हे फळ खाणे टाळावे, कारण यामुळे पचनाचे त्रास होऊ शकतात.
